Odżywianie

Oleje – lepka sprawa. 4 zasady kupowania olejów

Istnieje powszechne przekonanie, że tłuszcze są niezdrowe, ale jeśli zagłębimy się w ich właściwości będziemy mogli rozwiać mity dotyczące ich spożywania. Czy wiesz, że olej lniany wpływa na regulację cholesterolu? A może walczysz z alergiami i szukasz naturalnego sposobu na ich złagodzenie? Tutaj odpowiedzią będzie – olej
z czarnuszki. Ciekawe? A jest tego więcej!

Jak wybierać oleje?

Czemu należy pamiętać w diecie o odpowiedniej ilości spożywanych olejów? Jako jeden z najważniejszych przykładów, możemy podać, że są one źródłem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, których nasz organizm nie jest w stanie wytworzyć. Jeśli chcemy prowadzić zbilansowaną dietę warto wykorzystywać olej rzepakowy tłoczony na zimno do smażenia, olej lniany, jako dodatek do zup czy sałatek oraz olej z czarnuszki, jako suplement diety. Problemem staje się wybór konkretnego rodzaju oleju. Jak rozumieć napisy na butelkach i co wybierać?

Oleje nierafinowane vs oleje rafinowane

Rośliny oleiste, aby mogły być wykorzystane do wytworzenia oleju muszą zostać poddane obróbce mechanicznej – taki sam proces dla oby przypadków. Jednak towarzysząca im temperatura zmienia ich właściwości.


Oleje rafinowane, dzięki wykorzystaniu wysokiej temperatury mają dłuższą datę przydatności, są neutralne w smaku i częściej można je wykorzystywać do obróbki termicznej dań. Aby móc otrzymać taki jednolity produkt w procesie przygotowania często wykorzystuje się:

  • proces bielania, przez który może dojść do wytwarzania się kwasów trans,
  • odwadnianie, czyli usuwania zapachu i smaku,
  • wysokie temperatury, które wyjaławiają olej z substancji odżywczych.

W ich składzie również znajdziemy dużą ilość nienasyconych kwasów tłuszczowych, ale niestety jeśli są one pakowane w przezroczyste plastikowe butelki pod wpływem światła i temperatury może dojść do ich utleniania.


Oleje nierafinowane, to inaczej oleje tłoczone na zimno. Czemu powinny być częściej wybierane? Dzięki użyciu niskich temperatur i skupieniu się na ekstrakcji mechanicznej możemy cieszyć się większą ilością witamin i minerałów.

Dla niektórych może to być minus, a dla niektórych plus – oleje nierafinowane mają krótszą datę wartości. Jest to związane z zawartymi w nich kwasami omega – 3, które w słońcu i wysokiej temperaturze dużo szybciej tracą swoje właściwości, dlatego warto trzymać je nie dłużej niż 3 miesiące, najlepiej w lodówce.

W dodatku taki rodzaj oleju będzie zawierał w sobie smaki i aromaty roślin, z których powstał, co może wzbogacić dany przepis. Nie należy się bać, że dana partia oleju jest bardziej lub mniej mętna, różni się kolorem czy smakiem – dzieje się tak, ponieważ jest to zależne od konkretnego zbioru roślin. Nie widzieliście chyba nigdy dwóch dokładnie takich samych jabłek? Tak samo jest z olejami tłoczonymi na zimno.

olej rzepakowy

A może extra virgin?

Jest to najstarsza metoda pozyskiwania oleju. Cechuje się wyższą ceną, ponieważ wydobyta z niej substancja pochodzi z pierwszego tłoczenia, w dosyć niskich temperaturach, a w dodatku nie można w niej wykorzystywać substancji chemicznych.


Temperatura dymienia

Jeśli decydujemy się wykorzystać olej do obróbki termicznej potraw (a starajmy się podawać je na zimno), warto przemyśleć jaki dokładnie wybrać. Podgrzewając niewłaściwy rodzaj oleju do bardzo wysokiej temperatury tłuszcz będzie rozpadał się glicerol i wolne kwasy tłuszczowe.

Następnie będzie można wyczuć charakterystyczny zapach dymu, w którym znajduję się akroleina – rakotwórcza substancja. W tej sytuacji najlepiej jest wybierać oleje bogate w kwasy tłuszczowe nasycone, ponieważ są one najbardziej odporne na wysokie temperatury. Temperatura dymienia wynosząca 200 stopni jest optymalna i charakteryzuje oleje takie jak:

  • olej rzepakowy tłoczony,
  • olej rzepakowy rafinowany ,
  • ryżowe,

oraz wiele innych. Dla pewności wystarczy wpisać w wyszukiwarkę konkretny rodzaj i sprawdzić jego temperaturę dymienia.

Co wybrać?

Jeśli już wiecie, jak czytać etykiety i jesteście świadomi, które oleje są dla was najlepsze – pora wybrać kilka najciekawszych propozycji!

Olej lniany

Len – roślina, z której można tyle uzyskać. Idealne ubranie na lato, posypka na kanapke w postaci siemienia lnianego lub zdrowotny olej lniany idealny do polania sałatki czy kremu warzywnego. Czemu dobrze jest suplementować dietę właśnie tym olejem? W jego składzie możemy znaleźć:

  • nienasycone kwasy tłuszczowe,
  • nasycone kwasy tłuszczowe,
  • witaminę młodości,
  • sterole roślinne.

Jak podawać olej lniany?

olej lniany

Olej lniany najlepiej dodawać do zimnych sosów, zup, polewać nim tosty lub sałatki. Nie jest on polecany do smażenia, ponieważ jest delikatny na działanie wysokiej temperatury i już w temperaturze stu stopni zaczyna się rozkładać. Procesowi temu towarzyszy wytwarzanie się szkodliwych dla zdrowia nadtlenków, które mogą doprowadzić do rozwoju miażdżycy.

Olej z czarnuszki

Kolejna często występująca w naturze roślina o cudownych właściwościach:

  • zwiększenie odporności i szybsza walka z przeziębieniami.
  • Występujący w czarnuszce tymochinon to substancja przeciwzapalna i antyoksydacyjna, szczególnie przydatna dla osób z alergiami.
  • Dobre działanie wykazuje również w użytku zewnętrznym przy leczeniu chorób skórnych (AZS, łuszczyca, grzybica czy trądzik), ponieważ wykazuje właściwości antybakteryjne, a zarazem natłuszcza skórę, co prowadzi do złagodzenie występujących dolegliwości.
  • Czarnuszkę uważa się za adaptogen, czyli roślinę nietoksyczną mając pozytywny wpływ na organizm człowieka – naturlanie zmniejszającą poziom stresu.

Jak podawać olej z czarnuszki?

Jeśli będzie nam odpowiadać smak, można go pić na łyżeczce. Jeśli jednak, nie jesteśmy przyzwyczajeni do tego nietypowego smaku można z nim robić zdrowotne koktajle, dodawać sałatek lub zup, ale nie należy go podgrzewać ponieważ szybko traci swoje właściwości!

czarnuszka

Olej z rzepaku

Początek wiosny to czas kiedy możemy nacieszyć oczy widokiem pięknych żółtych kwiatów rozciągających się po Polsce. Właśnie na przełomie maja i kwietnia możemy obserwować rozkwit rzepaku – kolejnej rośliny oleistej o ciekawych właściwościach. Czemu warto wybierać ten olej?

  • Występuje w nim idealna proporcja kwasów omega -3 i -6.
  • Zawiera najmniej nasyconych kwasów tłuszczowych.
  • Jest bogaty w witaminy A, D, E i K.
  • Zawarty w nim kwas oleinowy reguluje poziom cholesterolu.

Jak podawać olej rzepakowy?

olej rzepakowy

Obowiązuje tutaj następująca zasada, jeśli jest tłoczony na zimno, należy go podawać na zimno na przykład w sosach, sałatkach czy jako ozdoba. Jeśli korzystamy z oleju rafinowanego, czyli takiego który otrzymuje się w wysokiej temperaturze nie ma przeciwwskazań do korzystania z niego podczas smażenia i pieczenia.

Tłuszczowy zawrót głowy?

Czasy zmuszają nas do dokładnego czytania składów i interesowania się czym jemy, dlatego dobrze znać podstawy i przykłady produktów spożywczych, które częściej powinny być w naszym koszyku, a które rzadziej. A Ty, który olej kupujesz?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *